Batavus als voorbeeld van de Nederlandse maakindustrie

Toen Andries Gaastra in 1904 zijn zaak begon in klokken en kleine machines voor de agrarische industrie, kon hij niet bevroeden dat Batavus zou uitgroeien tot één van 's werelds grootste spelers in de fietsindustrie. Inmiddels staat in Heerenveen een fabriek van 33.000 vierkante meter, van waaruit de hele wereld bediend wordt in hun wens om zichzelf per fiets voort te bewegen. Sterc Internet & Marketing bracht als onderdeel van een bijeenkomst van het WTC Netwerk een bezoek aan deze fabriek, vallend onder de Accell Group.

Batavus, oorsprong en toekomst

Batavus maakt deel uit van de Accell Group, net als de racefietsmerken Koga en Van Nicholas, maar ook de kinderfietsen van Loeki (wie is er niet groot mee geworden?), de onderdelen van Juncker Bike Parts en natuurlijk het alom bekende Sparta. Maar de naam Batavus klinkt natuurlijk verreweg het bekendst in de oren. Anno 2015 is Batavus vooral groot in de markt van de e-bikes, de elektrische fietsen. De verkoop van deze fietsen gaat door het dak; Batavus ziet bijna het viervoudige van tien jaar geleden over de toonbank gaan. Commercieel directeur Menno Visser, al sinds de jaren ’80 actief voor Batavus, houdt de veranderingen op deze markt dan ook scherp in de gaten. Het was immers Batavus dat al vanaf het begin een sterke aanhanger was van de elektrische fietsen, wat getuigde van een zeer vooruitziende blik.



Een opvallend gegeven dat Visser meegaf, was de rol die Denemarken speelt in het ontwerp van fietsen. Want wat blijkt: Denemarken loopt steevast flink op kop als het gaat om styling. Wat nu populair is in het Scandinavische land, gaat dat over een paar jaar ook hier worden. En geheel onverwacht is dat natuurlijk niet, want Denemarken mag gerust gezien worden als een gigantisch fietsland. Sterker nog; de ANWB riep het land dit jaar uit tot nummer één fietsland in Europa. Overigens geldt Nederland nog wel als het land waar de fiets het meeste gebruikt wordt als dagelijks transportmiddel.

Een rondleiding door de fabriek van Batavus is een belevenis op zich. Om te beginnen wordt de rondleiding verzorgd door oud-medewerkers van het bedrijf, die jarenlang zelf onderdeel uitmaakten van de werkvloer. Ze hebben een groot hart voor de zaak en weten als geen ander hoe het bedrijfsproces in elkaar steekt. Dat ze nog altijd graag geziene gasten zijn op de fabrieksvloer, blijkt uit de vele handen en begroetingen die ze tijdens hun rondleiding in ontvangst mogen nemen. Het familiaire waaruit Batavus al die jaren geleden is ontstaan, is nog altijd aanwezig.

Maakindustrie kan niet zonder handwerk

Wat verder opvalt bij Batavus, is hoeveel handwerk er nog geleverd wordt. Eigenlijk is bij elk onderdeel van het proces een set mensenhanden onmisbaar. Alleen bij hele specifieke, nauw luisterende handelingen kan een machine echt het verschil maken. Het perfect rond maken van wielen, er mogen bijvoorbeeld geen slagen inzitten, is echt iets waar het mensenoog tekort schiet. In dat geval doet een machine het werk, maar verder hebben de fabrieksmedewerkers een enorm aandeel in het bouwen van de fiets. Van het spuiten van het frame, tot het aanbrengen van stickers, tot het rechtzetten van de spaken in de wielen, het wordt allemaal gedaan door vakmensen.

Batavus is hiermee een groot voorbeeld voor de Nederlandse maakindustrie. Uitgegroeid van een klein familiebedrijf tot een zeer belangrijke speler op internationaal niveau en nog altijd innoverend. Zoals gezegd ligt de nadruk met name op de elektrische fietsen en hierin is nog altijd veel te winnen. De markt wordt immers steeds groter, want waar de e-bikes initieel vooral geschikt leken voor senioren die graag actief blijven, komt de klantenkring nu ook uit de jongere generaties.

Rondlopen door de enorme fabriekshallen van Batavus geeft een prachtig kijkje achter de schermen van deze fietsgrootheid. Wie denkt dat handwerk en ambacht bij dit soort grote bedrijven verleden tijd zijn, zou eens moeten kijken bij Batavus.

Maakindustrie op z'n best.